Teleskop kullanımı, bakımı ile ilgili sorular ve cevaplar... Teleskop dizaynları, parçaları, çalışma prensipleri ve genel bilgi paylaşımı bölümü...
#26547
Edit: Yeni sayfaya geçmişiz.. Konu devam ederse bakmak kolay olsun diye Mehmet bey'in maske çizimini alıntılıyorum.
Resim
Hassas olduğum değerlerin hangisi olduğu yanlış anlaşılmış.. Değerlerin tam tutmasını sadece maskenin tüpe oturacak kısmı için söyledim, yoksa elbette açıklık iki santimetrekare artmış azalmış farketmez :) 1 santimlik bir hata olursa muhtemelen maske ya tüpe ufak gelip tamamen kullanılmaz hale gelecek yada bolluk yapıp indirip kaldırırken çarpacak, ses çıkaracak, belki düşecek. Yani hassas olduğum resminizdeki R1, aynı zamanda maske çapı olacak olan.

İkinize de çok teşekkür ediyorum. Mehmet bey'in son çiziminden sonra artık pek soru sorulacak yer kalmadı :)

Tüpün dış çapını sanırım ölçmem mümkün değil, şu terzilerin kullandığı kumaş metrelerden gerekiyor, elimde bi tane metalden var tüpü sarması mümkün değil. Bunu sanırım yaptırırken teleskobun kendi kapağını model almam yeterli olacak. Aslında bu 4 deliğin ne kadar büyük olduğu o kadar önemli değil. Yaparken çizdiğiniz R3'ü hesaplamam yeterli olur. Diğerleri önemsiz kalıyor. P, 5mm. Q, 5mm.. Madem P+Q en az 2 cm olacak, onu alıyoruz değerlerden bağımsız olacak. M de sabit.. Olabildiğince açıklığı korumak için bu şartları yerine getiren boşluklara 4'er delik sığdıracağız bakalım. Bitince de toplam açıklığı hesaplayıp buluruz :)

Çok teşekkür ediyorum. Gözlemin yanı sıra şu kolimasyon üzerindeki etkilerini de merak ediyorum.. Bakalım sonuç neye benzeyecek.
#26555
Abarttık kelimesi doğru bir kelime olmadı galiba. Alınması gereken ölçü sayısının gerekenden fazla arttığını anlatmak istedim. Yazmaktan - çizmekten sıkıldığım şeklinde asla anlaşılmasın.

Onur bey, optik tüpün dış çapını ölçmek için neden şerit metre gerekiyor anlayamadım. Optik tüp çevresini ölçmek zorunda mı kalınıyor?

Bir de çizimimde bir hata var onu belirteyim. 20mm. optik tüpün dış yüzeyden değil, iç yüzeyinden itibaren olması gereken minimum mesafedir. P iç yüzeyden alınırken R1 dış yüzeyler arasından alınacak.

Bu mesafeleri verirken, optik tüp içindeki hava hareketlerini göz önüne alarak verdim. Hesap yaparak değil de, rüzgar tüneli deneyleri ve model uçak yaptığım yıllarda, edindiğim aerodinamik tecrübelerine dayanarak, bu ölçüleri verdim.
#26599
Onur Atılgan yazdı:Hmm, sahi ben niye çevreyi ölçmeye çalışıyorum :lol: Dalgınlığıma geldi herhalde.

Bu arada R3, tepeden ölçünce 60mm. Tabi 45 derece eğik olduğundan bir taraftan izdüşümü daha derin olabilir, 4 delikten oraya denk gelenine daha ufak bir çap yapılması gerekebilir.
İkincil aynanın eğimi, maskeyi etkilemez. İkincil aynanın kolimasyon vidalarının maskeden görünür bir şekilde olması için ayrıca bir delik açmak gereksiz. Kolimasyon yaparken maskeyi çıkarmak gerekiyor. İnternetten, teleskobunun tam karşıdan çekilmiş bir resmini bulmaya çalıştım. Tam karşıdan çekilmiş bir fotoğraf bulabilirsem tam ölçekli çizimini yapabilirim.

http://www.company7.com/orion/telescope ... 9dobi.html adresindeki ölçüler bana yeterli görünüyor. Bu ölçülere göre ölçeksiz de olsa tama yakın ölçüler ile http://img380.imageshack.us/img380/1894 ... ke1zt2.png şekli ortaya çıkyor. 4 delikli maske tam 6 parmaktan biraz küçük olabilmektedir.
#26646
Mehmet bey, elime bir kağıt alıp verdiğiniz ölçülere göre çizdim (fotoğraf makinem olmadığından şu an çekim yapamıyorum), ayrıntılı şekilde yazdığınız için 5 dakkadan fazla zamanımı almadı, çok teşekkür ediyorum zahmet ettiniz. Buna göre yaklaşık 8 inçlik bir teleskoba dönüştürülebiliyor en fazla.

R=103,8
r= 51,9
r2= 2693
4xr2= 10774

4 dairenin gücünü tek daire gibi düşünürsek
r2 = 10774
r= 103,8
R= 207,6 mm = 8,16 inç

Bu alanın daha azı da mümkün olduğu için herhalde toplamda 6 inç olacak şekilde 4 tane kestirebiliriz, yani her biri 3" olan 4 daire, yani 75'er mmlik.
#33427
Aslında bu site de dahil olmak üzere diğer yabancı sitelerde de yüksek odak uzunluğu olan teleskop gezegenler için daha iyidir, düşükler iyi değildir gibi bir algı var. Anlam veremiyordum buna, hatırlattığın için teşekkürler.

Bildiğim kadarıyla odak uzaklığı (yada uzunluğu, ikisi de çok kullanılıyor aslında, terminoloji olarak bir karara varsak keşke, neyse o ayrı mevzu), sadece iki şeyi etkiliyor. Büyütmeyi ve f oranını.

Büyütmeyi belirleyen şey ise sadece gözmerceği, yani (gezegenler için) eşit açıklığa sahip 1500mm'lik bir teleskop 750mm'lik bir teleskoptan daha iyi olmamalı (ceteris paribus). Birinde 20mm gözmerceği kullanılıyorsa diğerinde 10 kullanılır olur biter.

Ha f oranı optik bozulmalar yaratabileceği için daha önemlidir fakat gezegen gözleminde olduğundaki gibi gözümüzün off-axis'te (görüntünün kenarı) değil on-axis'te (görüntünün ortası) olduğu tipteki gözlemlerde f oranının düşük olmasından kaynaklanan sorunlar bizi çok ilgilendirmiyor olsa gerek.

Sonuç olarak bence ikisi de yeterli sebep değil odak uzaklığı yüksek olanlara yönelmek için.

---

Öte yandan açıklığı çok büyük olan teleskoplarda hem katılıyorum hem katılmıyorum, katıldığım şey seeing koşullarındaki performansları.. Katılmadığım şey ise derin uzaya uygun olmadıkları, çünkü seeing, mekandan mekana çok büyük değişiklikler gösteriyor. Sadece cloudynights'da 20-30 inçlik teleskoplarıyla yılın onda dokuzunda çok iyi gözlemler yaptığını söyleyen çooook sayıda insan var. Büyük teleskop alıp almama kararını en iyi, deneyimli bir gözlemci verebilir, gözlem mekanında seeing'in genelde iyi olup olmadığını belirler ondan sonra kaça kadar çıkabilirse çıkar. Zaten yabancı forumlardan birşey öğrendiysem, o da hemen kimsenin seeing izin vermez diye büyük teleskoplardan sakınmaması, herkes sırayla büyütüyor işleri, bugün 8-10 inç kullanan kullanıcıların gözleme devam edecek olanlarının çoğunun, 5-10 sene sonra 20 inçlik teleskoplarıyla mutlu olmaya devam edeceklerini düşünüyorum.
#33463
Evet, tecrübeleriniz ve ihtiyaçlarınız arttıkça teleskop sayısı da artıyor. Ama öyle bir düzine (12 adet) kadar bile değil. Mutlaka bir ikinciyi alıyorsunuz çünkü ilk aldığınızda yaşadığınız tecrübe her zaman daha iyiyi almanızı sağlıyor.

Elbette bu biraz da geliriniz ile alakalı. Bu işi profesyonelce yapanlar gerçekten pahalı teleskop ve donanımlara sahip oluyorlar. Örneğin Damian Peach harika güneş sistemi fotoğrafları çeker ve genelde SCT (Schmidt Cassegrain Telescope) kullanır. Sitesine baktığınızda 4 metre gibi uçuk bir odak uzaklığı olan bir teleskop kullandığını göreceksiniz!

Diğer ustalar için tıklayın...
#33465
Zaten 12 rakamını abartılı söleydimi biliyorum ben de zaten şimdilik xt 8 klasik alacağım ama üni. ye başladığımda iyi bir ale alacağım ;çünkü astrofizik okumak istiyorum :kitap
#33468
Onur Atılgan yazdı:Öte yandan açıklığı çok büyük olan teleskoplarda hem katılıyorum hem katılmıyorum, katıldığım şey seeing koşullarındaki performansları.. Katılmadığım şey ise derin uzaya uygun olmadıkları, çünkü seeing, mekandan mekana çok büyük değişiklikler gösteriyor. Sadece cloudynights'da 20-30 inçlik teleskoplarıyla yılın onda dokuzunda çok iyi gözlemler yaptığını söyleyen çooook sayıda insan var. Büyük teleskop alıp almama kararını en iyi, deneyimli bir gözlemci verebilir, gözlem mekanında seeing'in genelde iyi olup olmadığını belirler ondan sonra kaça kadar çıkabilirse çıkar. Zaten yabancı forumlardan birşey öğrendiysem, o da hemen kimsenin seeing izin vermez diye büyük teleskoplardan sakınmaması, herkes sırayla büyütüyor işleri, bugün 8-10 inç kullanan kullanıcıların gözleme devam edecek olanlarının çoğunun, 5-10 sene sonra 20 inçlik teleskoplarıyla mutlu olmaya devam edeceklerini düşünüyorum.
Onur Bey bana katılabilir veya katılmayabilirsiniz. Ben de büyüklerimden öğrendiklerimi aktarıyorum. Yabancılar iyi görüntü için ne tür taklalar atıyor bilemiyorum. Bir de Tahir Ağabey'in aşağıya alıntıladığım yorumu (özellikle altı çizili bölümü) okuyunuz. Kendisi bildim bileli hep "seeing" der. Elbette büyük teleskop da derdi ama büyük teleskop her türlü etkiye açıktır. Rüzgarın esişinden, yürürken çıkardığın sarsıntıdan. Ben sizin teleskopunuzdan çok daha büyükleriyle de baktım pek tatmin olmadım. Benim büyük ve ağır olanlarda değil, optik değerleri iyi olan teleskoplarda gözüm var. Diğerlerinin parasal değeri fazla olabilir ama benim için şu an önemli değiller. Zaten param da yetmez. Azıcık maaşım (işim) kaygısız başım.
Tahir Şaban yazdı:Merhaba,
Ziya Al yazdı:F oranı büyük teleskoıpların hava koşullarından etkilenme oranı f oranı küçük teleskoplara göre dahamı az dahamı çok olur.Benim görüşümce f oranı büyük olan teleskoplar hava koşullarından daha az etkilenir.Bu görüşüm dogrumu acaba?
Hava koşullarından (yani atmosferin çalkantısından) etkilenme teleskopun açıklığı ile orantılıdır. Burada f-oranının bir rol oynadığını görmedim. Atmosferin orta derece sakin olduğunda 3-5" lik bir teleskop keskin ve sakin bir görüntü verirken, aynı derecede büyüten 8-10" lik bir teleskopta ara sıra görüntü yüzer, daha büyük bir teleskopta ise iyice bulamnıklaşır. Dolayısıyla genellikle büyük teleskoplarda ancak bir an için çözünürlük sınırına erişilebiliyor. Bir kaç yıl önce dağlarda düzenlenen bir derin uzay şenliğinde ilginç bir şey yaşadım. 6" lik Maksutovumdan Io nun Jüpiter önünden geçişi başlamıştı. Hem Io gölgesini hem de İo'nun kendisini görüyordum. 20m ileride 18" lik bir Dobson vardı. Hemen oraya koştum ve Io'nun sadece gölgseini görebildim. Io'nun kendisi resmin çalklanması içinde kaybolmuştu!
18 inç, sayısal olarak 6 inçin üç katı olabilir ama optik büyüklüğü çok çok büyüktür!

Başarılar...
#33472
Seeing daha çok yüksek büyütmeli gözlemleri etkiler.. Jüpiter'i çamur gibi gördüğüm akşamlar oldu, o gecelerde gözümü derin uzaya çevirdiğimde o kadar rahatsız olmadım. Bunun iki sebebi vardı.

Birincisi, gezegen gözlemlerinde kontrast daha önemli oluyor, minicik detayları yakalamaya çalışıyorsunuz, kötü seeing, bu gibi detayları mahvediyor. Derin uzayda ise baktığınız şeyin üzerindeki çok ufak detayları kovalamıyorsunuz (istisnalar hariç), gördüğünüz objenin bütününü görmeye çalışıyorsunuz. En azından ben öyle yapıyorum.

İkincisi, gezegen gözlemlerinde yüksek büyütme kullanılıyor, 150x'in altında baktığım zaman rahat edemiyorum, tüm gezegen gözlemlerimde 150x-300x arasında gidip geliyorum (ilerde sırf bunun için aradaki boşluğu dolduracağım). Derin uzayda ise 150x'i şimdiye kadar ender kullanmışımdır. Zaten yüksek büyütmede arkaplanla beraber obje de karardığı için soluk cisimlere çok yakından bakayım derken karartmaya gerek yok. Bunu söyleme sebebim de şu ki seeing genelde yüksek büyütmeleri vuruyor.

Aslına bakarsan bunları söyledim ama ben zaten seeing konusunda sana katılıyorum Salih, büyük açıklığın dezavantajlarını yaşadığım gecelerde gezegen görmek istediğim zamanlar için aperture mask yapmayı bile konuştuk forumda hatırlarsan. Bunu hala düşünüyorum. Fakat şu var ki seeing koşullarının acımasızlığı yeryüzünün heryerinde aynı olmuyor. Bunu neler etkiliyor, ne gibi faktörlere göre site araştırması yapmalıyız bilmiyorum, ama seeing'in dev dobson sahibi insanlara şefkatle yaklaştığı coğrafyaların olduğunu da biliyorum, bunu görüyoruz. Tahir bey sanırım hiç söylemedi seeing koşullarına göre teleskop tercihi yapıp yapmadığını ama en fazla 12 inç yapmasının sebebini ben evinin daha fazlasını kaldırmıyor olduğuna dayandırdığını hatırlıyorum.

Seeing heryerde acımasız olsaydı, 30-40 inçlik teleskopları hiç yapmazlardı. Açıklık büyüdükçe seeing'den etkilenme oranı arttığı için 40 inç gibi bir teleskop olsa olsa 10 yılda 1 gün kullanılabiliyor olması gerekirdi (çünkü daha arada 15 var 20 var 25, 30, 35 var, sırasıyla izlenebilir gün sayısı daha da azalıyor çünkü), ama adamlar yapıyor, çünkü bunları "nerde" kullanacaklarını biliyorlar.

Dev bir teleskopla seeing'in genelde iyi olacağı bir yerden (bunu önceki mesajımda da dediğim gibi deneyimli bir gözlemci bulabilir herhalde beni aşar) 50x ile derin uzay gözlemi yapmanın o kadar da fena karar olmayacağını düşünüyorum. Gezegen gözlemi ise başka bir konu elbette, 4 inçlik bir APO bile ne harikalar yaratıyor.

Aslında bu konu da burası için teorik bir tartışmadan fazlası olmaz herhalde, önümüzdeki 10 yıl boyunca ben de 12'den büyük birşey alacağımı sanmıyorum. Bir sonraki teleskobum taşınabilirliği nedeniyle bir maksutov yada APO olur herhalde.. 12 üstü uzak bir hayal şu an.
#33495
Sevgili Onur,

Benim yaptığım değerlendirmeler amatör gökbilim çerçevesi içinde kalanlardır. Yoksa 40 inçlik teleskopların gözlemevlerde var. Ne bileyim Hawaii adalarında mesela...:)

Elbette orada yılın büyük bir kısmı görüş iyi olacaktır. Dünya Hubble Teleskopu ile yarışabilecek yerler ve teleskoplar var. Ancak Mehmet Bey kardeşim için bunlar şimdilik rüya. Bir gün astronomi okur da oralar araştırma yapmaya gider inşaallah... :wink:

Başarılar...
Kendimizi Tanıtalım

teşekkür ederim... HEY GİDİ ESKİ GÜN[…]

It is the graphic designing software for Windows P[…]