Teleskop, ayna, takip motoru yapımı. Kullanılan malzemeler, malzeme temini, fiyat dökümü, gerekli döküman, devre şemaları... Amatörlerin uğraşları sonucu yaptıkları veya tamamlayamadıkları gözlem araçlarını tanıttıkları bölüm. Kullanılan teknikler, karşılaşılan sorunlar, malzeme temini, kaça mâl ettikleri, fotoğrafları...
gönderen Lütfü Çakmak
#112802
Merhaba Arkadaşlar,

Uzun süreden beri üzerinde çalıştığım fakat diğer işlerimden dolayı üzerine tam olarak eğilemediğim “Bath İnterferometer” Test cihazını nihayet tamamladım. foucault testinden sonra da sanırım ülkemizde ilk olan bu test aletini ve yapılan testi mümkün olduğu kadar özetleyerek sizlere anlatmaya çalışacağım.

Karl-Ludwig Bath tarfından 1970’li yıllarda geliştirilen bu test yöntemi (fig.1) de de görüldüğü gibi bir beamspitter vasıtasıyla ikiye ayrılan bir laser ışık demetinin (reference beam ve test beam) test edilen aynadan yansıdıktan sonra çarpışmasıyla oluşan girişim deseninin (fringe) fotografının çekilerek, amatörler tarafından yazılmış çeşitli programlarda (fingeXP, OpenFringe gibi) analiz edilerek ayna değerlerinin (PV, Strehl, RMS) tesbit edilmesidir. Ayrıca bu programlar, ayanın contour map’ını çıkartmakta (yükseklik farklarının renklendirilmesi) ve ayrıca 3d yüzey haritasını da çıkartmaktadır. Öyle ki test standındaki aynada, test standında durmasından dolayı oluşan çok küçük miktardaki astigmatizm bile ölçülebilmektedir.

Foucault testiyle kıyaslandığında, her ne kadar foucault testinde de sayısal indirgeme yapılsa da ne de olsa gölge hareketlerinin okunması, okumaların ortalamasının alınması vs. göz yanılsaması gibi subjektiflik söz konusu olabilmektedir. İnterference testi ise subjektiflige yer vermiyerek çok kesin rakamsal sonuçlar vermesiyle, 3d yüzey haritası çıkartmasıyla ve göz yanılsamasına imkan bırakmaması nedeniyle daha üst düzey bir test yöntemidir. Bir çok çeşidi olmasıyla birlikte bemim yaptığım “Righ Angel Bath İnterferometer” olarak adlandırılmaktadır ve en basit ve yalın olanıdır. Fig.2 ve fig.3’te test düzeneginin diyagramı görülmektedir.


Evet bu test aletini kullanarak elde ettiğim ilk fringes (igram), İzmir Amatör Teleskop Yapım grubumuzdaki bir arkadaşımızın 6” f:5,2 aynasına ait. Test sonucu ve elde edilen ayna değerleri ilgili resimlerde görülmektedir. Test sonucu elde edilen, P/V ve strehl oranları foucault testiyle elde ettiğim oranlara yakın olup, %20 oranındaki over-correction aynı çıkmıştır.

Igram fotoğraflarını lensini değiştirdiğim eski model bir webcam kullanarak çektim. Resim kalitesi her ne kadar analize yetecek kadar olsa da daha iyi çözunürlükte olabilmesi için bir DSLR kullanılabilir. Resim kalitesini yükseltmeye çalısacagım.

Çizimler : http://starryridge.com/mediawiki-1.9.1/ ... Horton.jpg

Saygı ve sevgilerimle,

Lütfü Çakmak

Resim
Resim
Resim
Resim
Resim
Resim
Resim
Resim
Resim
#112807
Muazzam bir çalışma..

Hocam, kullanılan ekipmanlar ve nerden temin edilebileceği konusunda bilgi verebilir misiniz? Özellikle optik elemanlar. (Beam spliter, mirror ve lens)

Hayran oldum gerçekten, elleriniz dert görmesin.
#112813
Lütfü Hocam elinize sağlık. Çalışmaları merakla takip edeceğim.
#112815
Lutfu hocam ellerinize saglik. Cok guzel calismalar bunlar! Cok az sayida vatan evladinin ugrasacagi bir isle ugrasiyorsunuz.

Bir yandan sizi taktir ederken diger taraftan kalkip Zambutodan ayna alanlar utansin diyorum, baska da soz bulamiyorum diyecek :lol:
#112831
Teşekkürler İlker,

Çok fazla fotograf yok ama değişik açılardan çekilmiş bir kaç resim daha ekliyorum. Aparatı tekrar kurduğumda daha yakından bir resmini çekip paylaşırım.

Onur,
Tahmin ettiğin gibi test sonuçlarını paylaştığım ayna seninki. :) Ben yokken sipariş ettiğin aletler işe yaradı gördüğün gibi. Bu arada Hırvatistan'lı vatandaşın gönderdiği x,y ekseni parça bir işe yaramadı, iade etmeli artık değil mi?
Test fotografı çekme işinde DSLR kullanılmasına gelince, ronchi resmi çekmekle aynı, onu çekebiliyorsan bunu da çekebilirsin. :)

Teşekkürler Selçuk bey,

1 adet 15x15 mm beamsplitter
1 adet 7,5 mm dia. 10 mm fl biconvex lens
1 adet 12,5 x 12,5 mm flat ayna
Bunları çok ucuza, sanırım (30 - 35 $) şu adresten alabilirsin. Siteye üye olursan bazan %40 indirim günleri oluyor ve haber veriyorlar. (Ben burdan 45 $ 90 mm refraktör yapılabilecek, hazır acromat lens aldım)
http://www.surplusshed.com
Laser diyodu Çin'den alabilirsin. Işık şiddetini ayarlamak için bir pot ve transistör ilave etmelisin. Fotograf için webcam kullanacaksan lensini 20 mm fl bir lensle değiştirmelisin. Büyük ve hızlı ayna testlerinde bazı componentleri değiştirmek gerekebilir.
x-y-z hareketli platform için resimlerde gördüğünüz gibi bir fotograf makinası tripodu kullanmıştım ama pek satbil olmadı, sonra foucault test platformu üzerine yerleştirdim.

Teşekkürler Burak,
Tabiki her zaman aynalarını test edebiliriz. Ancak sct'ler olmaz. :) Biliyorsun onların birincil aynaları küresel. Sanırım küreselikte bir hata yoktur. İkincil aynaları da dış bükey olduğundan buna benzer başka bir test ile yapılabilir ama bu defa da onun için test plate lazım. Ama her tür iç bükey küresel, parabolik ve hiperbolik aynaların testi yapılabilir.

Teşekkürler Koray,
Geçenlerde memlekete giderken uçaktaki dergide röportajını gördüm ve senin adına gururlandım.

Teşekkürler Sedat bey,
Estagfurullah diyeceğim ama siz zaten estagfurullahın anlamını biliyorsunuz. :)

Selamlar, esenlikler,

Resim Resim
Resim
#112832
Lütfü Çakmak yazdı: Teşekkürler Koray,
Geçenlerde memlekete giderken uçaktaki dergide röportajını gördüm ve senin adına gururlandım.
Teşekkür ederim Lütfü Hocam. Bu gurur hepimizin.
Kullanıcı avatarı
gönderen Onur Durma
#112844
Lütfü Çakmak yazdı: Onur,
Tahmin ettiğin gibi test sonuçlarını paylaştığım ayna seninki. :) Ben yokken sipariş ettiğin aletler işe yaradı gördüğün gibi. Bu arada Hırvatistan'lı vatandaşın gönderdiği x,y ekseni parça bir işe yaramadı, iade etmeli artık değil mi?
Test fotografı çekme işinde DSLR kullanılmasına gelince, ronchi resmi çekmekle aynı, onu çekebiliyorsan bunu da çekebilirsin. :)
Aynamı 1 km öteden tanırım abi :). İsmini boşuna LTF 150 koyacam demedim :) Senin başyapıtlarından biri olacak hissediyorum :tap
Aletler tam olmuş düzenek oturduğuna göre Hırvatistana iade edilme zamanı gelmiş. Ronchi yi çekmeyi başaramamıştık DSLR ile bakalım umarım bunu hallederiz. :merhaba
#112877
Teşekkürler Sevgili Uğur,

Bu test aleti ile RoC'u sonsuz olduğu için flat ayna testini doğrudan yapamayız. Ama Atmlist'e yazan bir Paul Valleli var emekli optician - nasaya optik yapan ekipten - diyor ki "Ciddi bir optik atölyesi 3 tane mastar görevi yapacak ayna yapar; 1-) Küresel, bir referans için kullanılacak. 2-) Flat, autocollimation modunda kullanmak için. 3-) Paraboloid.
Bu aynalara sahip isek bir çok test türünün inferometrik analizini yapabiliyoruz.

Malacara's optik'e göre;
Resim

Önce interferometry testi ile iyi bir küresel ayna yaparsak sonra bu aynayı referans olarak kullanmak suretiyle ABC yöntemiyle yapacağımız bir flat aynayı test edebiliriz. Sonra bu flat aynanın ortasını delerek otokolimasyon testlerinde kullanabileceğimiz bir aynaya sahip olabiliriz.
Resim

Selamlar, esenlikler

Munich Motor Works provides one of the best Indepe[…]

BMW service center

Munich Motor Works provides one of the best Indepe[…]